Softstarty

Softstarty

Softstarty służą do bezpiecznego rozruchu asynchronicznych silników trójfazowych klatkowych. Stopniowe sterowanie procesem uruchamiania pozwala ograniczyć udar prądowy występujący podczas rozruchu, również w przypadku mocno obciążonych napędów. Softstart może także realizować kontrolowane hamowanie oraz funkcje zabezpieczające silnik i samo urządzenie. Przy wyborze należy uwzględnić parametry silnika, sposób zasilania oraz wymagany sposób rozruchu i hamowania. 

Do czego służy softstart?

Softstart jest urządzeniem przeznaczonym do kontrolowania rozruchu asynchronicznego, trójfazowego silnika klatkowego. Jego zadaniem jest ograniczenie niekorzystnych zjawisk występujących podczas uruchamiania napędu, przede wszystkim dużego udaru prądowego.

Producent wskazuje, że zastosowanie softstartu pozwala również wyeliminować układy typu gwiazda/trójkąt. Rozwiązanie to może być stosowane przy napędach, których uruchomienie wiąże się ze znacznym obciążeniem, takich jak młyny czy kruszarki.

Jak działa softstart?

W przypadku urządzeń z serii SF-110÷SF-550 rozruch odbywa się przy sterowaniu wszystkimi trzema fazami zasilania. Pozwala to uniknąć asymetrii obciążenia sieci oraz nierównomiernego obciążenia uzwojeń silnika. Softstart kontroluje parametry pracy zarówno podczas rozruchu, jak i hamowania.

W zależności od ustawień możliwe jest zastosowanie różnych charakterystyk rozruchowych. Producent przewidział między innymi rozruch z ograniczeniem maksymalnego prądu, liniowy wzrost napięcia lub prądu, a także rozwiązania łączące różne sposoby kontroli.

Softstart a łagodny rozruch silnika

Najważniejszą funkcją softstartu jest kontrolowanie procesu uruchamiania silnika zamiast podawania pełnego napięcia w sposób nagły. Dzięki temu można ograniczyć prąd rozruchowy i dostosować charakterystykę startu do konkretnego napędu.

Ma to znaczenie szczególnie w przypadku urządzeń, w których gwałtowny rozruch powodowałby duże obciążenie elektryczne lub mechaniczne. Odpowiednia charakterystyka rozruchowa pozwala dopasować zachowanie silnika do wymagań instalacji.

Softstart z funkcją hamowania

Softstart może służyć nie tylko do kontrolowanego uruchamiania silnika. W dokumentacji serii SF przewidziano również dwa sposoby hamowania: miękkie hamowanie oraz hamowanie wybiegiem.

Wybór sposobu hamowania zależy od charakterystyki napędu i oczekiwanego sposobu jego zatrzymania.

Zabezpieczenia softstartów

Softstarty z serii SF posiadają funkcje zabezpieczające, które kontrolują stan urządzenia i silnika. Obejmują one między innymi:

• zabezpieczenie elektroniczne przed przeciążeniem silnika,
• zabezpieczenie przed niedociążeniem,
• zabezpieczenie nadnapięciowe i podnapięciowe,
• kontrolę zaniku napięcia fazowego,
• zabezpieczenie zwarciowe,
• zabezpieczenie termiczne softstartu,
• zabezpieczenie termiczne silnika.

Zakres zabezpieczeń należy zawsze odnosić do konkretnego modelu, ponieważ wyposażenie poszczególnych urządzeń może się różnić.

Sterowanie i konfiguracja softstartu

W dostępnych urządzeniach przewidziano panel sterowniczy wyposażony w klawiaturę i wyświetlacz LED. Pozwala on na dostęp do ustawień oraz parametrów pracy softstartu.

Panel sterowania jest odpinany od głównego korpusu. Dzięki temu może zostać zamontowany zewnętrznie na drzwiach rozdzielnicy, zapewniając wygodniejszy dostęp do nastaw urządzenia.

Softstart może również posiadać programowane wyjścia przekaźnikowe, wyjście analogowe kontroli prądu oraz pamięć błędów. Wybrane funkcje pozwalają także na automatyczny restart silnika.

Softstart a falownik – czym się różnią?

Softstart i falownik mają inne podstawowe zadania. Softstart jest przeznaczony przede wszystkim do kontrolowanego rozruchu i hamowania silnika, natomiast falownik służy do płynnej regulacji jego prędkości obrotowej.

Jeżeli najważniejsze jest ograniczenie udaru prądowego podczas uruchamiania silnika, softstart może być właściwym rozwiązaniem. Jeżeli natomiast instalacja wymaga zmiany prędkości pracy napędu, należy rozważyć zastosowanie falownika.

Jak dobrać softstart?

Dobór softstartu należy rozpocząć od sprawdzenia parametrów silnika oraz warunków zasilania. Istotne są przede wszystkim:

• rodzaj i typ silnika,
• napięcie zasilania,
• prąd silnika,
• moc napędu,
• wymagany sposób rozruchu,
• sposób hamowania,
• wymagane funkcje zabezpieczające,
• sposób sterowania urządzeniem.

W serii SF dostępne są urządzenia przeznaczone do silników o różnych mocach. Producent podaje dla poszczególnych modeli parametry pozwalające dopasować urządzenie do konkretnego napędu.

Nie warto dobierać softstartu wyłącznie na podstawie mocy silnika. Przed zakupem należy zweryfikować również napięcie, prąd oraz wymagania dotyczące sposobu pracy całego układu.

Gdzie stosuje się softstarty?

Softstarty znajdują zastosowanie w układach wykorzystujących trójfazowe silniki asynchroniczne klatkowe, szczególnie tam, gdzie istotne jest ograniczenie udaru podczas uruchamiania napędu. Dokumentacja jako przykłady mocno obciążonych zastosowań wskazuje między innymi młyny i kruszarki.

Ostateczny dobór urządzenia powinien jednak wynikać z parametrów konkretnego silnika oraz charakterystyki napędzanej maszyny.

FAQ – najczęstsze pytania

Do jakich silników przeznaczone są softstarty?
Opisywana seria softstartów jest przeznaczona do asynchronicznych, trójfazowych silników klatkowych.

Czy softstart ogranicza prąd rozruchowy?
Tak. Jednym z jego podstawowych zadań jest ograniczenie udaru prądowego występującego podczas rozruchu silnika.

Czy softstart może sterować hamowaniem?
Tak. W zależności od konfiguracji dostępne jest miękkie hamowanie lub hamowanie wybiegiem.

Czy softstart zastępuje falownik?
Nie. Softstart służy przede wszystkim do kontrolowanego rozruchu i hamowania, podczas gdy falownik jest przeznaczony do regulacji prędkości obrotowej silnika. 

Zobacz również:

• Falowniki i softstarty
• Falowniki
• Przekaźniki silnikowe
• Przekaźniki kontroli faz
• Sterowniki PLC
• Moduły rozszerzeń PLC