ST25-11 czy ST25-20 – najważniejsza jest funkcja styków

ST25-11 i ST25-20 należą do tej samej rodziny modułowych styczników. W porównywanych wariantach oba mają prąd torów głównych 25 A, ale różnią się konfiguracją styków. ST25-11 ma 1×NO+1×NC, natomiast ST25-20 ma 2×NO. To właśnie ta różnica powinna być punktem wyjścia przy wyborze między tymi modelami.

Nie chodzi więc o to, który stycznik jest „lepszy”. Oba mogą być właściwym wyborem, ale do innych funkcji w układzie.

Jeżeli po zadziałaniu stycznika potrzebujesz zamknąć dwa tory, konfiguracja 2×NO odpowiada temu wymaganiu. Jeżeli jeden tor ma się zamknąć, a drugi jednocześnie otworzyć, potrzebujesz układu 1×NO+1×NC.

1×NO+1×NC a 2×NO – co dokładnie oznaczają te oznaczenia?

Oznaczenia opisują stan styków.

• NO (Normally Open) – styk normalnie otwarty,
• NC (Normally Closed) – styk normalnie zamknięty.

W przypadku stycznika stan „normalny” można rozumieć jako stan spoczynkowy, czyli przed zadziałaniem cewki. Po podaniu napięcia na cewkę styki zmieniają położenie, a po zaniku napięcia wracają do pozycji wyjściowej.

Jak zachowują się oba modele?

To najważniejsza różnica funkcjonalna między tymi modelami.

W ST25-11 oba tory zmieniają stan w przeciwnych kierunkach: jeden zostaje zamknięty, drugi otwarty. W ST25-20 oba tory są normalnie otwarte i po zadziałaniu stycznika zostają zamknięte.

ST25-11 – kiedy potrzebujesz 1×NO+1×NC?

Konfiguracja 1×NO+1×NC ma sens wtedy, gdy działanie stycznika ma powodować jednoczesną zmianę dwóch torów, ale każdy z nich ma reagować inaczej.

Przykładowo:

• jeden obwód ma zostać załączony, a drugi rozłączony,
• jeden tor ma pracować jako NO, drugi jako NC,
• układ wymaga dwóch przeciwnych stanów zależnych od zadziałania tego samego stycznika,
• funkcja sterowania wymaga jednoczesnego przełączenia toru normalnie otwartego i normalnie zamkniętego.

To właśnie sytuacja, w której ST25-11 daje funkcję, której nie zapewni zwykłe 2×NO.

Warto przy tym pamiętać, że nie chodzi wyłącznie o liczbę dostępnych zacisków. Kluczowe jest to, jaki stan ma mieć każdy tor przed i po zadziałaniu stycznika.

ST25-20 – kiedy lepszym wyborem jest 2×NO?

ST25-20 ma dwa styki NO. Oznacza to, że w stanie spoczynku oba tory są otwarte, a po zadziałaniu stycznika oba zostają zamknięte.

Taka konfiguracja będzie właściwa, gdy układ wymaga:

• jednoczesnego załączenia dwóch torów,
• przełączania dwóch obwodów za pomocą jednego stycznika,
• dwóch niezależnych torów, które mają otrzymać stan załączenia po zadziałaniu stycznika.

Istotne jest słowo „jednocześnie”. Oba styki są związane z działaniem tego samego mechanizmu stycznika. Nie oznacza to, że są ze sobą elektrycznie połączone – każdy tor może należeć do odpowiedniego obwodu, o ile pozwalają na to parametry urządzenia i sposób zaprojektowania instalacji.

ST25-11 i ST25-20 – parametry są podobne, konfiguracja jest inna

Jeżeli porównujemy podstawowe warianty ST25-11 i ST25-20, różnica nie sprowadza się do prądu czy napięcia cewki. Pod względem wielu podstawowych parametrów modele są bardzo zbliżone.

Wniosek: jeżeli parametry obciążenia pasują do obu modeli, o wyborze może decydować przede wszystkim wymagana konfiguracja styków.

Nie wybieraj jednak stycznika wyłącznie po oznaczeniu NO/NC

Konfiguracja styków odpowiada na pytanie „co ma się stać z obwodem?”, ale nie odpowiada na wszystkie pytania związane z doborem urządzenia.

Przed zakupem trzeba jeszcze sprawdzić co najmniej:

1. Rodzaj i parametry obciążenia

Nie wystarczy stwierdzić, że stycznik ma „25 A”.

Dla ST25-11 i ST25-20 producent podaje między innymi 25 A w kategorii AC-7a oraz 9 A w AC-7b. Rodzaj obciążenia ma więc znaczenie dla prawidłowego doboru.

2. Napięcie obwodu przełączanego

Trzeba oddzielić napięcie cewki od napięcia pracy styków.

W omawianych podstawowych wariantach:

• cewka ma napięcie 230 V AC,
• znamionowe napięcie pracy wynosi 250 V AC.

Nie należy więc traktować zapisu „stycznik 230 V” jako pełnej informacji o urządzeniu.

3. Napięcie cewki w konkretnej instalacji

Porównanie dotyczy ST25-11 i ST25-20 z cewką 230 V AC.

W ofercie występują również inne warianty napięciowe tych styczników, dlatego przed zakupem należy sprawdzić dokładne oznaczenie modelu i wymagane napięcie cewki.

Nie należy zakładać, że różne warianty napięciowe są zamienne tylko dlatego, że mają podobne oznaczenie podstawowe.

4. Czy potrzebujesz NO, NC czy obu rodzajów?

To powinno być pierwsze pytanie dotyczące konfiguracji.

Jeżeli odpowiedź brzmi:

„Po załączeniu oba tory mają się zamknąć”

— kierujesz się w stronę 2×NO, czyli np. ST25-20.

Jeżeli:

„Po załączeniu jeden tor ma się zamknąć, a drugi otworzyć”

— potrzebna jest konfiguracja 1×NO+1×NC, czyli np. ST25-11.

ST25-11 czy ST25-20? Prosty sposób wyboru

Można sprowadzić decyzję do jednego schematu:

Potrzebujesz dwóch torów, które po zadziałaniu stycznika mają się zamknąć?

→ ST25-20 / 2×NO

Potrzebujesz jednego toru, który się zamknie, i drugiego, który się otworzy?

→ ST25-11 / 1×NO+1×NC

Dopiero gdy odpowiedź na to pytanie jest znana, warto przejść do kolejnych parametrów: prądu, rodzaju obciążenia, napięcia pracy oraz napięcia cewki.

1×NO+1×NC nie jest „lepsze” od 2×NO

To ważne, ponieważ konfiguracje styków łatwo oceniać wyłącznie przez liczbę dostępnych funkcji.

ST25-11 nie jest lepszym odpowiednikiem ST25-20 ani odwrotnie.

ST25-11 daje możliwość wykorzystania jednego styku NO i jednego NC. ST25-20 daje dwa styki NO. Oba rozwiązania odpowiadają innemu sposobowi działania obwodu.

W praktyce oznacza to, że zamiana jednego modelu na drugi może zmienić działanie całego układu, nawet jeśli pozostałe podstawowe parametry styczników są podobne.

ST25-11 i ST25-20 a inne konfiguracje styczników

Rodzina ST obejmuje również inne układy styków. Producent proponuje między innymi:

• ST25-20 – 2×NO,
• ST25-11 – 1×NO+1×NC,
• ST25-22 – 2×NO+2×NC,
• ST25-30 – 3×NO,
• ST25-31 – 3×NO+1×NC,
• ST25-40 – 4×NO.

Na stronie kategorii Gniazdko Elektryka konfiguracje te są dostępne jako filtry wyboru, obok parametrów takich jak prąd torów głównych i napięcie zasilania cewki.

Dzięki temu dobór można rozpocząć od wymaganej funkcji, a następnie zawęzić wybór według parametrów elektrycznych.

ST25-11 czy ST25-20 – najważniejsze różnice w jednym miejscu

Najkrócej:

ST25-11 wybierasz wtedy, gdy potrzebujesz 1×NO+1×NC. ST25-20 wybierasz wtedy, gdy potrzebujesz 2×NO.

FAQ

Czy ST25-11 i ST25-20 mają taki sam prąd?

Tak. W omawianych wariantach oba mają 25 A prądu torów głównych. Różnią się natomiast konfiguracją styków: ST25-11 ma 1×NO+1×NC, a ST25-20 – 2×NO.

Czy ST25-11 i ST25-20 mają taką samą cewkę?

Podstawowe warianty ST25-11 i ST25-20 mają cewkę 230 V AC. W ofercie występują jednak również warianty tych styczników z innymi napięciami cewki, dlatego przed zakupem należy sprawdzić dokładne oznaczenie modelu.

Czy ST25-20 można zastąpić ST25-11?

Nie jako prostą zamianę funkcjonalną. ST25-20 ma 2×NO, natomiast ST25-11 ma 1×NO+1×NC. Jeżeli układ wymaga styku NC, zastosowanie modelu 2×NO nie zapewni tej samej funkcji.

Kiedy wybrać 2×NO?

Wtedy, gdy po zadziałaniu stycznika oba wymagane tory mają zostać zamknięte. Taką konfigurację ma ST25-20.

Kiedy wybrać 1×NO+1×NC?

Wtedy, gdy potrzebujesz jednego styku normalnie otwartego i jednego normalnie zamkniętego, czyli po zadziałaniu jednego toru zamkniętego i drugiego otwartego. Taką konfigurację ma ST25-11.

Czy sam prąd 25 A wystarczy, żeby wybrać między ST25-11 a ST25-20?

Nie. Trzeba uwzględnić przede wszystkim wymaganą konfigurację styków, rodzaj i parametry obciążenia, napięcie obwodu oraz napięcie cewki. Sama wartość 25 A nie powinna być jedynym kryterium wyboru.

Podsumowanie

ST25-11 i ST25-20 mają podobne podstawowe parametry, ale inną konfigurację styków.

ST25-11 → 1×NO+1×NC
Jeden styk jest normalnie otwarty, a drugi normalnie zamknięty. Po zadziałaniu stycznika pierwszy się zamyka, a drugi otwiera.

ST25-20 → 2×NO
Oba styki są normalnie otwarte i po zadziałaniu stycznika zostają zamknięte.

Dlatego wybór między tymi modelami powinien rozpocząć się od odpowiedzi na jedno podstawowe pytanie:

Czy po zadziałaniu stycznika oba tory mają się zamknąć, czy jeden ma się zamknąć, a drugi otworzyć?

Jeżeli oba – wybierz 2×NO, np. ST25-20.
Jeżeli jeden ma się zamknąć, a drugi otworzyć – wybierz 1×NO+1×NC, np. ST25-11.

Dopiero później należy sprawdzić pozostałe parametry, takie jak prąd, rodzaj obciążenia, napięcie pracy i napięcie cewki.